Domotica en slim huis: wat doet een domotica-installateur

Wat een domotica-installateur doet

Domotica betekent dat apparaten en installaties in huis met elkaar samenwerken en centraal te bedienen zijn. Het kan klein beginnen, met een paar slimme lampen en een slimme thermostaat, of groot, met een systeem waarin verlichting, verwarming, zonwering, ventilatie, geluid en beveiliging allemaal samenkomen. Een domotica-installateur kiest met u het systeem, legt de bekabeling of draadloze onderdelen aan, sluit alles aan in de meterkast en programmeert de bediening en de scènes. Bij de aansluiting op het elektriciteitsnet werkt hij zelf als elektrotechnisch installateur of samen met een elektricien.

• Slimme verlichting

  Lampen dimmen, groepen schakelen en vaste lichtscènes maken, met de app, een schakelaar of automatisch.

• Verwarming en klimaat

  Verwarming per ruimte regelen en koppelen aan ventilatie, zonwering of een warmtepomp.

• Zonwering en gordijnen

  Screens, rolluiken en gordijnen centraal of automatisch op zon en tijd laten bewegen.

• Geluid en beeld

  Muziek in meerdere ruimtes, inbouwspeakers en een televisie die in het systeem past.

• Compleet systeem

  Een samenhangend systeem voor de hele woning, vaak bij een verbouwing of nieuwbouw.

Slimme verlichting

Verlichting is voor de meeste mensen de eerste stap. Met slimme verlichting zet u lampen aan en uit vanaf de telefoon, dimt u ze en maakt u scènes, zoals een avondstand waarbij de woonkamer gedimd aangaat en de keuken uit. Lampen kunnen ook reageren op beweging of op het tijdstip.

• Slimme lampen werken draadloos en worden gewoon in een bestaande fitting gedraaid. De muurschakelaar moet dan wel aan blijven staan.
• Slimme schakelaars of dimmers vervangen de gewone schakelaar. Dan werken de lampen ook gewoon met de knop aan de muur.
• Bij een bekabeld systeem komen alle lichtgroepen in de meterkast uit bij een centrale module. Dat vraagt meer kabels, maar is stabiel en goed uit te breiden.
• Let bij dimmen op dat lamp en dimmer bij elkaar passen, anders kunnen lampen flikkeren of zoemen.

Verwarming en klimaat

Een slimme thermostaat regelt de temperatuur op tijd en op afstand. Met zoneregeling gaat het een stap verder: elke ruimte krijgt een eigen temperatuur, met slimme radiatorknoppen of een regeling per groep vloerverwarming. Een domotica-systeem kan verwarming ook koppelen aan andere dingen, zoals de verwarming laag zetten als een raam open staat of de zonwering naar beneden doen als het binnen te warm wordt.

• Bij een cv-ketel moet de thermostaat passen bij de aansluiting van de ketel. Een cv-installateur weet welke combinatie werkt.
• Bij een warmtepomp werkt de regeling vaak anders, met lagere temperaturen over langere tijd. Overleg met de warmtepompinstallateur wat de regeling aankan.
• Ventilatie kan worden geregeld op vocht of luchtkwaliteit, bijvoorbeeld een ventilatiesysteem dat harder gaat draaien als er gedoucht wordt.

Zonwering en gordijnen

Elektrische screens, rolluiken, uitvalschermen en gordijnrails kunnen in een domotica-systeem worden opgenomen. Dan bedient u ze centraal, of ze bewegen vanzelf op basis van zon, wind en tijd. Een windsensor kan een uitvalscherm intrekken voordat het beschadigt. Zonwering die op tijd naar beneden gaat, houdt in de zomer de warmte buiten.

Heeft u al elektrische zonwering, dan kan die soms met een extra module in het systeem worden opgenomen. Wilt u nieuwe zonwering, dan plaatst een specialist in zonwering die en sluit de domotica-installateur de bediening aan.

Geluid en beeld

Met een multiroom-systeem speelt u muziek in meerdere ruimtes tegelijk of in elke ruimte iets anders. Dat kan met losse draadloze speakers of met inbouwspeakers in het plafond of de wand, aangesloten op een versterker in een technische kast. Ook de televisie en de verlichting kunnen samenwerken, bijvoorbeeld een filmstand die het licht dimt en de gordijnen sluit.

• Inbouwspeakers zijn het eenvoudigst aan te leggen tijdens een verbouwing, als plafonds en wanden open zijn.
• Draadloze speakers zijn flexibel, maar hebben goede wifi nodig. Zie computerhulp voor een betrouwbaar netwerk.
• Voor het ophangen en aansluiten van de televisie is er ook een specialist in tv-installatie.

Compleet systeem

Bij een verbouwing of nieuwbouw is het moment om een compleet systeem te laten aanleggen. Kabels kunnen dan in de muren en plafonds worden weggewerkt en alles komt samen in de meterkast of een technische ruimte. Een compleet systeem kan verlichting, verwarming, ventilatie, zonwering, geluid, toegang en beveiliging, laadpaal en zonnepanelen met elkaar laten samenwerken.

1. De installateur bespreekt met u wat u wilt bedienen en automatiseren, per ruimte.
2. Hij kiest met u het systeem: bekabeld, draadloos of een combinatie, en open of gesloten.
3. Hij maakt een plan met de plekken van schakelaars, sensoren, kabels en de centrale onderdelen.
4. Tijdens de bouw legt hij de kabels en dozen aan, samen met de elektricien.
5. Na de afwerking plaatst hij de schakelaars, modules en sensoren en sluit hij alles aan in de meterkast.
6. Hij programmeert de scènes en automatiseringen en legt uit hoe u ze zelf aanpast.

Bekabeld of draadloos

• Een bekabeld systeem is stabiel, reageert snel en heeft geen batterijen nodig in de schakelaars. Het vraagt wel kabels, dus het past het best bij verbouwing of nieuwbouw.
• Een draadloos systeem kan in een bestaande woning zonder hak- en breekwerk. Het hangt wel af van een goed draadloos netwerk en sommige onderdelen hebben batterijen.
• Een open standaard maakt het makkelijker om later onderdelen van verschillende fabrikanten toe te voegen of een andere installateur in te schakelen.

Regels en vergunningen

Voor domotica eist de wet geen apart certificaat. Werk aan de elektrische installatie in de meterkast moet veilig en vakkundig gebeuren. Vraag de installateur of hij dat zelf doet of samen met een elektricien. Bij een systeem met camera's of een deurbel met camera gelden regels over privacy, bijvoorbeeld over wat de camera van de straat of het erf van de buren mag zien. Vraag de installateur waar u op moet letten.

Waar u op let bij het kiezen

• Vraag welk systeem de installateur gebruikt en of dat een open standaard is of gebonden aan één fabrikant.
• Vraag of het systeem blijft werken zonder internet en of gewone schakelaars blijven werken.
• Vraag hoe u zelf scènes en tijden kunt aanpassen, zonder de installateur te bellen.
• Vraag wat er gebeurt bij een storing of als er een update komt, en of er onderhoud of service bij hoort.
• Vraag om een overzicht van wat er is aangelegd.
• Vergelijk aanbiedingen op wat erin zit. Zie offertes vergelijken.

Uw klus goed omschrijven

Vertel wat u slim wilt maken: verlichting, verwarming, zonwering, geluid of een compleet systeem. Geef aan of het een bestaande woning is, een verbouwing of nieuwbouw, en of er kabels mogen worden getrokken of alleen draadloos kan. Noem welke slimme apparaten u al heeft, zoals een slimme thermostaat of elektrische zonwering. Beschrijf per ruimte wat u wilt, bijvoorbeeld een avondstand in de woonkamer.

Zet een foto van de meterkast bij uw klus, zodat de installateur ziet hoeveel ruimte en groepen er zijn. Een foto van de ruimte die slim moet worden, laat de plek van schakelaars en lampen zien. Meer tips staan in een klus goed omschrijven met foto's.

Veelgestelde vragen

Domotica-installateurs bij u in de buurt